Posted in Cà phê và sách, TRÊN KỆ SÁCH

Yếm hồng giữ ngọc minh châu

… Ông chờ cô trong một quán nhỏ, nâu trầm, bình dị nhưng tinh tế, ẩn mình sau hàng cây trứng cá, nằm cuối phố cổ.

Những bản tình ca Nga, theo yêu cầu đặc biệt của ông, được bật nhè nhẹ vừa đủ nghe.

Quán vắng. Chiều muộn. Vài tia nắng cuối ngày len qua vòm lá, đậu lại trên miệng ly thủy tinh hắt xuống mặt bàn tạo thành một vòm cầu vồng nhàn nhạt.

Cô đến.

Thời gian 20 năm cơ hồ không đủ làm cô thay đổi. Vóc dáng ấy. Khuôn mặt ấy. Mái tóc ấy. Nụ cười ấy. Vẫn như xưa. Cả đôi mắt tinh anh, trong veo, nghịch ngợm cùng cái cách cô nghiêng đầu một thời làm ông thao thức cũng chẳng mảy may thay đổi.

Nắm lấy bàn tay nhỏ của cô, tim ông bồng bềnh, chênh chao vài nhịp.

Thức ăn lần lượt được mang ra.

Súp củ cải đỏ. Trứng cá muối. Bánh mì đen.  Một ít phô mai xông khói. Thêm dĩa khoai tây đút lò, 2 ly pha lê trong vắt và chai vodka sóng sánh.

“Mừng 20 năm hội ngộ” – Ông và cô cụng ly, rượu vodka thơm ngát, cay nồng quyết rũ.

“Nào, mình cùng ăn em nhé. Món này, ngày xưa….”

Thanh âm dìu dặt trôi trong quán nhỏ. Triệu bông hồng trẻ trung tươi vui. Tình ca du mục ngọt ngào réo rắt. Chiều ngoại ô xa vắng dịu dàng. Đôi bờ mênh mông tha thiết… Tất cả như thì thầm với ông về một ngày xưa xa ngái… Không kìm được, ông khẽ gọi tên cô – Minh Châu… !

Cô ngước lên nhìn ông, nghiêng đầu cười nhẹ: Không phải Song Minh Châu ư anh?

Tên cô là Minh Châu – chữ Minh Châu trong bài đường thi Tiết phụ ngâm của thi nhân nổi tiếng Trương Tịch: “Quân tri thiếp hữu phu/ Tặng thiếp song minh châu/ Cảm quân triều miên ý/ Hệ tại hồng la nhu…”

Có nhẽ, khi đặt tên cho cô, bố cô những mong muốn con gái rượu của mình sẽ luôn như ngọc sáng, cao quý, tinh tấn và phải biết giữ gìn chất ngọc.

Ông vốn theo tây học, là kỹ sư ngành máy dầu Diesel từng du học Rumani và làm việc bên đó nhiều năm nhưng lại rành chữ nho và am hiểu thư tịch cổ vì ngay từ bé ông đã được cụ nội rèn dạy. Cụ từng dịch “Tiết phụ ngâm” theo thể song thất lục bát mà đến giờ, khi trà rượu đàm luận với bạn văn chương, ông vẫn tự hào cho rằng đấy là bản dịch nhuần nhị nhất, dịch mà như không dịch, vô tình mà lại hữu tình:

“Chàng biết thiếp có nơi kết tóc

Đem tặng lòng đôi ngọc minh châu

Cảm chàng chút nghĩa tình sâu

Thiếp đeo trong chéo áo màu cánh sen

Nhà thiếp ở bên lầu Thượng Uyển

Chồng thiếp làm trên điện Minh Quang

Minh châu xin trả lại chàng

Hai dòng nước mắt ràng ràng như mưa…”         

Biết, nhưng ngày đó ông vẫn thích chiết tự Song Minh Châu để gọi tên cô, ám chỉ cô là Đôi Mắt Sáng của riêng ông. Còn lúc này, câu hỏi đùa của cô làm ông bần thần. Tay ông cầm thìa, cầm nĩa mà đầu óc ông cứ vơ vẩn vẩn vơ đến những minh châu, song châu, ngọc quý, ngọc lành… Chao ôi, đâu phải vô tình mà những người dịch Đường thi tài hoa như cụ Ngô Tất Tố, dịch giả Trần Trọng Kim hay cụ nội ông lại chọn thể lục bát hay song thất lục bát để chuyển tải.

Thốt nhiên, ông nhớ đến mấy câu chuyển ngữ hóm hỉnh theo thể ngũ ngôn của vị giáo sư đậm chất “Quảng Nôm” Huỳnh Lý:

“…ba sinh em đã tính/ đèo bòng chi nữa chàng…”

Ừ nhỉ! Người xưa dù là Minh Châu hay ngọc sáng, ngọc lành thì chuyện ba sinh đôi bên đều đã tính, 20 năm rồi, còn đèo bòng chi nữa…!

***

Câu chuyện về cô và ông là một phần nhỏ trong tập tản văn “Gạo, nước mắm, rau muống” của nhà văn Hoàng Trọng Dũng. “Cô” là Minh Châu – “viên ngọc quý” ngày xưa của ông, còn “ông” chính là tác giả. Tất nhiên, khi kể câu chuyện “Đi ăn với người đẹp”– Tên do ông đặt, mà theo tôi, đúng ra phải là “Đi ăn với người xưa” – để hầu chuyện độc giả, nhà văn rất ý nhị, kín kẽ, chủ yếu chỉ điểm xuyến, nhắc qua rồi buông lời cảm thán chứ không trần tình rành mạch chi tiết như tôi cố tình biên chú lại. Ông mượn từ điển tích vị tể tướng Thuần Vu Khôn nào đó bên Tàu uống rượu với Vua cho đến chuyện bạn bè ra nhậu bệt ở Nhật Tân để vòng vèo mãi mới dẫn dắt tới câu chuyện gặp lại người xưa, rồi mượn đôi câu thơ ngũ ngôn của giáo sư Huỳnh Lý vừa tự trào cho cái sự “đèo bòng” bóng dáng người xưa để giấu đi chút niềm riêng tư, vừa tự nhắc nhủ bản thân thay lời kết.

Không biết, sau khi đăng câu chuyện “minh châu xin trả lại… người” lên chuyên mục “Ẩm thực” trên Tuần san Thanh Niên – chuyên mục do ông làm chủ bút suốt mấy năm trời – nhà văn Hoàng Trọng Dũng có để lại thêm “giai thoại” nào khác cho bạn bè, gia đình hay độc giả thân thiết của ông hay không… Còn với Trương Tịch, sau khi viết “Tiết phụ ngâm”, vị thi nhân kiêm chức Quốc tử tư nghiệp thời Trung Đường này đã để lại vô vàn cảm xúc và giai thoại khác nhau mà đến tận bây giờ lớp hậu bối vẫn còn tranh cãi.

Một số vị hay truy tầm điển tích chú giải rằng Trương Tịch vốn làm quan, giữ chức Quốc tử bác sĩ dưới triều vua Đức Tông (năm 799) nhưng trí tuệ uyên bác và tài hoa của ông đã làm nhiều ngài Tiết độ sứ phe nghịch đảng muốn ép ông về dưới trướng, trong đó có Lý Sư Đạo. Khí thế vị Lý Độ sứ này rất mạnh, Trương Tịch không dám làm căng nên viết “Tiết phụ ngâm” mượn thân phận người phụ nữ đã có chồng để nói lên đạo lý “Liệt nữ không lấy hai chồng, trung thần không thờ hai chúa”.

Lại có những vị khác bình rằng, rõ ràng “Tiết phụ ngâm” chỉ là một trong rất nhiều cảm xúc thăng hoa thuần túy của thi nhân Trương Tịch bởi có rơi vào hoàn cảnh trớ trêu thế nào thì tính đường hoàng của người quân tử cũng không cho phép Trương Tịch mượn cái áo lót phụ nữ để giấu đi khí tiết. Huống chi, đó lại là cái áo lót lụa màu hồng (hồng la nhu) quá sức gợi tình. Biết đâu, đôi ngọc Minh Châu trong câu chuyện “chàng hay em có chồng rồi, yêu em chàng tặng một đôi ngọc lành…” là của chính vị thi nhân đa tình ấy gửi tặng cho người đẹp…?

Mọi lời bàn, có thể đúng, cũng có thể không đúng… Tôi không có ý kiếm tìm, chỉ thấy dù khóc thánh thót như nàng thiếu phụ của nhà thơ Trương Tịch hay cười nhạo bản thân như nhà văn Hoàng Trọng Dũng thì cái tình ấy cũng đều đáng trọng.

Bởi, sau chiếc yếm lụa hồng, ai chẳng giữ riêng cho mình một đôi ngọc minh châu…!

CF&S

Advertisements

Tác giả:

“Chẳng phải để trở thành nhà văn mà người ta phải viết. Viết là để lặng lẽ trở về, về với tình yêu thiếu vắng trong tất cả tình yêu” – Christian Bobin

4 thoughts on “Yếm hồng giữ ngọc minh châu

    1. (phì cười)… ừ, mình vẫn thường xuyên đăng bài, với cả cũng vẫn khỏe. DVD cũng vậy nha :p

      P/s: Cây Ngọc Minh Châu của DVD ra hoa đẹp quá, vậy là DVD có ngọc trong tay rồi hen. Mình chưa có duyên, trồng thử vài lần mà lần nào cũng chưa ra hoa đã rụi rồi.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s